Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı tahmini bitkisel üretim verilerini açıkladı. 2025 yılında ülke çapında 331 bin ton olan yaş kayısı üretimi, 2026’da 1 milyon 300 bin tona yükselerek yüzde 292,7’lik rekor bir artış göstereceği tahmin ediliyor. Artışın temel nedeni olarak Malatya’da zirai don yaşanmaması gösteriliyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılına ilişkin tahmini bitkisel üretim istatistiklerini kamuoyuyla paylaştı. Veriler, özellikle kayısı üreticileri için umut verici bir tablo ortaya koydu. 2025 yılında ülke genelinde 331 bin ton olarak gerçekleşen yaş kayısı üretimi, 2026 yılında tam 1 milyon 300 bin ton olarak tahmin ediliyor. Bu tahmin gerçekleşirse kayısı üretiminde bir önceki yıla göre yüzde 292,7’lik olağanüstü bir artış yaşanacak. Kayısı üretiminin toplam meyve üretimi içindeki payı da 2025’teki yüzde 1,7 seviyesinden 2026’da yüzde 4,2’ye yükselecek.
Sektör temsilcileri, beklenen bu büyük artışın en önemli nedeninin Malatya’da 2025 yılında 12 Nisan’da yaşanan ağır zirai donun yaşanmaması olduğunu belirtiyor. Dünya kayısı üretim ve ihracatının başkenti olan Malatya’da don felaketinin olmaması, üretim tahminlerini ciddi oranda yukarı çekti. Diğer kayısı üretim bölgelerinde ise rekolte miktarında önemli bir değişiklik beklenmiyor.
Malatya’daki üreticiler ise, rakımı bin metre altında kalan bölgelerde ise üretimde sınırlı bir artış öngörüyor. Bu durumun başlıca nedeni olarak, erken çiçeklenen kayısı ağaçlarında yoğun yağış nedeniyle yeterli tozlaşmanın gerçekleşmemesi gösteriliyor.
SEKTÖRDE “VAR YILI” BEKLENTİSİ
Sektör kaynakları, 2026 yılının kayısı için “var yılı” olacağını ifade ederken, Malatya’da üreticilerin yüzünün güleceği bir sezon öngörüyor. Özellikle yüksek rakımlı bölgelerde beklenen rekor üretim, hem üretici gelirlerini artıracak hem de Türkiye’nin kuru kayısı ihracatına önemli katkı sağlayacak.
Ancak uzmanlar, hasat döneminde olası hastalık ve zararlılarla mücadele, pazarlama ve depolama konularında dikkatli olunması gerektiğini de vurguluyor. Özellikle rekoltenin yüksek olduğu yıllarda fiyatların düşme riskine karşı üreticilerin örgütlü hareket etmesinin önemine dikkat çekiliyor.
TÜİK’in tahminleri, Malatya kayısı sektörü için 2025’teki büyük felaketin ardından önemli bir toparlanma sinyali olarak değerlendiriliyor. 2026 hasat sezonu, hem üretim miktarı hem de kalite açısından Malatya ve Türkiye kayısı sektörü için kritik bir yıl olacak.
ULUSAL TABLO VE DİĞER ÜRÜNLER
Bu haber bülteninde yer alan verilerin toplanması, işlenmesi ve yayına hazır hale getirilmesinden Tarım ve Orman Bakanlığı, yayımlanmasından Türkiye İstatistik Kurumu sorumludur. Bitkisel üretimin bir önceki yıla göre artacağı tahmin edildi
Üretim miktarlarının, 2026 yılı ilk tahmininde bir önceki yıla göre tarla ürünleri olan tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde (yem bitkileri hariç) yüzde 12,6, meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde yüzde 57,8 oranında artacağı tahmin edildi. Buna göre, yaklaşık üretim miktarlarının tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde 75,4 milyon ton, sebzelerde 33,3 milyon ton, meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde ise 31 milyon ton olarak gerçekleşeceği öngörüldü. Tahıl üretiminin 2026 yılında bir önceki yıla göre artacağı tahmin edildi.
Tahıl ürünleri üretim miktarlarının 2026 yılında bir önceki yıla göre yüzde 21,7 oranında artarak yaklaşık 41,6 milyon ton olacağı tahmin edildi. Bir önceki yıla göre, buğday üretiminin yüzde 26,7 oranında artarak yaklaşık 22,8 milyon ton, arpa üretiminin yüzde 50,0 oranında artarak 9 milyon ton, çavdar üretiminin yüzde 12,3 oranında artarak 228,3 bin ton, yulaf üretiminin yüzde 4,3 oranında artarak 300 bin ton, mısır üretiminin ise yüzde 5,9 azalarak 8 milyon ton olacağı öngörüldü. Kuru baklagiller grubunda nohut, kuru fasulye ve kırmızı mercimek üretiminin sırasıyla 510 bin ton, 210 bin ton ve 385 bin ton olacağı tahmin edildi. Yumru bitkilerden patatesin ise bir önceki yıla göre yüzde 3,1 oranında azalarak 6,2 milyon ton üretileceği tahmin edildi.
Yağlı tohumlardan soya üretiminin yüzde 12,7 oranında azalarak 129,9 bin ton, ayçiçeği üretiminin ise yüzde 16,2 oranında artışla 2,3 milyon ton olacağı öngörüldü. Şeker pancarı üretiminin yüzde 5,8 oranında artarak 22 milyon ton olarak gerçekleşeceği tahmin edildi. Sebze üretiminin 2026 yılında bir önceki yıla göre önemli bir değişiklik göstermeyeceği tahmin edildi. Sebze ürünleri üretim miktarının 2026 yılında 33,3 milyon ton olacağı tahmin edildi.
Sebzeler grubu ürünlerinden hıyarda yüzde 8,8, kuru sarımsakda yüzde 17,5, salçalık kapya biberde yüzde 2,3 oranında üretim artışı; domateste yüzde 0,6, karpuzda yüzde 1,9, kuru soğanda yüzde 13,5 oranında üretim azalışı olacağı tahmin edildi. Meyve üretiminin 2026 yılında bir önceki yıla göre artacağı tahmin edildi. Meyveler, içecek ve baharat bitkileri üretim miktarının 2026 yılında bir önceki yıla göre yüzde 57,8 oranında artarak yaklaşık 31 milyon ton olacağı tahmin edildi. Meyveler grubunda, bir önceki yıla göre elmada yüzde 93,6, çilekte yüzde 1,4, şeftalide yüzde 88,6, nektarinde yüzde 107,7, kirazda yüzde 255,7, üzümde yüzde 53,0 üretim artışı öngörüldü.
Turunçgil meyvelerinden mandalinada yüzde 46,3, portakalda yüzde 63,9, limonda yüzde 63,8 oranında üretim artışı öngörüldü. Sert kabuklu meyvelerden fındıkta yüzde 62,2, cevizde yüzde 95,1, Antep fıstığında yüzde 113,6 oranında üretim artışı olacağı tahmin edildi. Muz üretiminin geçen yıla göre yüzde 1,3 oranında azalacağı, zeytin üretiminin ise yüzde 55,7 oranında artacağı öngörüldü.>>MEHMET TURAN ÇİĞDEM