Malatya ili Arapgir İlçesi Çakırsu ve Konducak mahallelerinde 2010 Yılı Malatya Kültür Envanteri Çalışmalarında tespit edilen Saray Mezrası Tümülüsü tescilinin değerlendirilmesini içeren Malatya Valiliği İl kültür ve Turizm Müdürlüğü,Arapgir Belediye Başkanlığı,Malatya Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü, Malatya Büyükşehir Belediye Başkanlığı,Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü,Elazığ Orman Bölge Müdürlüğü ve Malatya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün görüş yazılarına istinaden Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü uzmanlarının,dosyadaki bilgi ve belgeler ile öneri sit haritasının incelenmesi sonucunda,Saray Mezrası Tümülüsünün kültür vasfı olarak I. derece arkeolojik sit olarak tescil edilmesine karar verildi.
Arapgir İlçesi Çakırsu ve Konducak mahallelerinde tespit edilen tarihi Saray Mezrası Tümülüsü,üzerinde yerleşik bulunduğu Çakırsu mahallesi 110 ada 15 parsel ile 108 ada 1 parsel ve Konducak mahallesi 101 ada 56 parsel sahalarında tespit edilen tümülüs,Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitlerin Tespit ve Tescili Hakkındaki Yönetmelik gereğince korunması gereken kültür özellikleri taşıdığından dolayı,I. derece arkeolojik sit olarak tescil edilmesine, I. derece arkeolojik sit sınırının belirlenmesine, sit fişinin onaylanmasına karar verildi.
Saray Mezrası Tümülüsü I. derece arkeolojik sit geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartları olarak şu hükümler belirlendi:
1-Korumaya yönelik bilimsel çalışmalar dışında aynen korunacak sit alanlarıdır.
2-Kesinlikle hiçbir yapılaşmaya izin verilmez, imar planlarında aynen korunacak sit alanı olarak belirlenir, bilimsel amaçlı kazıların dışında hiçbir kazı yapılamaz.
3-Resmi ve özel kuruluşlarca zorunlu durumlarda yapılacak alt yapı uygulamaları; müze müdürlüğünün ve varsa kazı başkanının görüşüyle kurulumuzda değerlendirilir.
4-Yeni tarımsal alanlar açılmaz, yalnızca sınırlı mevsimlik tarımsal faaliyetler yapılabilir ve kurulumuzca uygun görülmesi halinde seracılığa devam edilebilir.
5-Ağaçlandırmaya gidilemez, yalnızca mevcut ağaçlardan ürün alınabilir, ağaçların rutin bakımları yapılabilir.
6-Taş, toprak, kum vb. alınamaz, kireç, taş, tuğla, mermer, kum, maden vb. ocaklar açılamaz, toprak, curuf, çöp, sanayi atığı ve benzeri malzeme dökülmesine izin verilemez.
7-Bu alanlar içerisinde yer alan ören yerlerinde gezi yolu düzenlemesi, meydan tanzimi, açık otopark, WC, bilet gişesi, bekçi kulübesi gibi üniteler Kurulumuzda izin alınarak yapılabilir.
8-Parsellerde kültür varlığının mahiyetine tesir etmeyecek şekilde Kurulumuzdan izin almak koşuluyla birleştirme (tevhit) ve ayırma (ifraz) yapılabilir.
Saray Mezrası Tümülüsü, tapulanma harici alanda bulunduğu ve tapulanma harici alanda kültür varlığı şerhi yapılamadığından ‘‘Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitlerin Tespit ve Tescili Hakkındaki Yönetmeliğinin” Tescil İşlemlerine ilişkin bu alanda yapılacak yeni bir sınırlandırma ve parsel ihdasında Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü'nden izin alınması gerektiğine;Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitelerin Tespit ve Tescili Hakkındaki Yönetmelik gereğince ve Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun almış olduğu karar doğrultusunda,Saray Mezrası Tümülüsü üzerinde bulunduğu Çakırsu mahallesi 110 ada 15 parsel ile 108 ada 1 parsel beyanlar hanesine, ''Bir Bölümü Saray Mezrası Tümülüsü 1. Derece Arkeolojik Sit Alanında Kalmaktadır''şeklinde, Konducak mahallesi 101 ada 56 parsel sahalarında ''Bir Bölümü Saray Mezrası Tümülüsü 1. Derece Arkeolojik Sit Alanında Kalmaktadır'şeklinde kültür varlığı şerhi konulmasına karar verildi.
Saray Mezrası Tümülüsü 'nde kaçak kazı yapanlar hakkında suç duyurusunda bulunularak,kaçak kazı çukurlarının tehlike arzetmesi ve kaçak kazılara teşvik etmesi sebebiyle hukuk birimlerinin görüşleri alınarak ilgili idarenin imkanlarıyla Malatya Müze Müdürlüğü uzmanlarının denetiminde kapatılmasına,Saray Mezrası Tümülüsünün bir bölümünün bulunduğu Konducak mahallesi 101 ada 56 parsel sahalarında yapılması planlanan GES projesi alanının sit alanının proje dışı bırakılmasına ve yapılacak işlemlerde sit alanına herhangi bir fiziki ve inşai müdahelede bulunulmamasına karar verildi.
Yayın:Ali Nihat Yavuz
EDİTÖR
