Modern anketler çağdaş teknikler ile seçmene adayın tanıtımı ve iknası için yapılmaktadır. Klasik anketler (yoldan geçen) anketleri, yerinde anketler, adrese anketler olarak üç şekilde yapılmaktadır.
Yoldan geçen anketlere gerçekten çok ciddi bir finansman yatırımı gerekmektedir. Bu anketleri yapacak anketörleri asgari ücretle çalıştırmak çok zor.
Ayrıca anketör hataları, suistimalleri bu anketlerin doğru sonuçlara ulaşmasını engelleyen sebeplerdir. En önemlisi de insanlar yoldan geçen anketlere duyarlı değiller. İnsanlar ya işe gidiyor ya işten geliyorlar. Veya okula, dershaneye gidiyor ve geliyorlar.
Bazı insanlar poliklinik veya herhangi bir sebeple randevusuna yetişmeye çalışıyorlar. Fabrikalarda çalışan emekçiler ya vardiyaya gidiyor veya vardiyadan çıkıyorlar. Veya herhangi bir sebeple eve dönüş yolundalar.
Ve hiç istisnasız insanların büyük çoğunluğu meşgul ve yorgun oluyorlar. İnsanların bu koşuşturma içinde ankete ayıracak zamanları yok! Yerinde yapılan anketlerde sadece ön değerlendirme amacıyla yapılıyor.
Mesela bugün seçim olsa kime oy verirsiniz diyerek anketler yapılıyor. Bu anketleri daha çok yerel TV ve gazeteler yapıyorlar. Gazetemizde de bu anketler yapılmaktadır.
Ancak okuyucular saydığım sebeplerle yapılan anketlere katılım göstermiyorlar. Adrese yönelik yapılan anketler diğer iki yönteme göre daha başarılılar.
Ancak anketör hataları, suistimalleri, hedef kitlenin büyüklüğü, bu anketlere ayrılan bütçenin yetersiz kalmasına ve başarısız olmasına sebep olmaktadır. Eğer ulusal değil de kent genelinde yapılacaksa tabi ki daha düşük maliyetli olacaktır.
Ulusal çapta yapılacak anketlere AKP, CHP gibi hazine desteği alan sponsor bulmakta zorlanmayan partiler için bile neredeyse imkânsız. Bir diğer taraftan hazine desteği alamayan üyeleri sınırlı sponsorları olmayan partiler için imkansızdan da öte bir şey.
Bu anketleri seçime çok az bir zaman kala yapmak gerekmektedir. Çünkü seçmen anketler ile seçim arasında fikrini değiştirebilir.
İkna faaliyetinden mahrum bu anketlerin tüm şartları yerine getirse de başarılı olamayacağı gayet açıktır. Modern anket yönetiminde tüm bu olumsuzlukları aşmak için promosyon uygulamasına gidilmektedir. Promosyon eşliğinde yapılan anketlere "iktidar katili" anketler denilmektedir. Birçok türü var. Ancak ben burada "Prometheus" (Patentli ürün, telif hakkı şahsıma ait) anketini anlatıyorum.
Giyim kuşam, elektronik eşya, ayakkabı, kozmetik, bijuteri kitap ve kırtasiye, GSM operatörleri ve tüm diğer zincir mağazalar ile, havayolu, karayolu lojistik firmaları, restoran, kafeteryalar anketlere katılması karşılığında kasa iskontosu uyguluyorlar.
Veya üç al iki öde, iki alana üçüncüsü bedava gibi kampanyalara seçmenleri anket karşılığında dahil ediyorlar. Ankete katılanlara %10 indirim, kontör, GB internet, SMS, indirimli uçuşlar gibi promosyonlar ile seçmen ankete ikna ediliyor.
Kariyer ve iş bulma siteleri ankete katılanlara işe yerleştirme önceliği tanıyarak anket daha geniş bir alanda yapılıyor. Kazan kazan mantığı ile aday oy, seçmen promosyon, işletmeler müşteri kazanıyor.
Bu durumu ilk benimseyenler bayanlar olacağı için kısa bir zaman içerisinde toplumun geneline yayılacaktır. Anketin satın alınması halinde Google Play uygulamasından indirilerek anket çevrimiçi yapılacaktır.
Seçmen anketi tamamladığında telefonuna bir kod gidiyor. Bu kodu anlaşmalı firmalarda yaptığı alışveriş sonrası kasada ödeme zamanı verdiği zaman indirim ve promosyon alıyor. Telefona gönderilen bu kod o gün içerisinde mesai saatleri içinde geçerli oluyor.
Seçmenler iş sonrası evde, serviste giderken veya gelirken, işte molalarda kendilerinin uygun olduğu zamanlarda bu anketlere katılıp indirim ve promosyona hak kazanıyorlar. Böylelikle ankete katılımı en geniş şekli ile başarmış oluyoruz.
Şöyle bir şey aklınıza gelecek; yav kardeşim bu promosyon insanları oy vermeye ikna eder mi? İnsanlar ikna olur mu? Evet hem de öyle bir olur ki akıllara zarar! Bu ülkede insanlar AKP’nin dağıttığı bir kilo ete, bir beyaz eşyaya oy verdiler.
Uzanın mitinglerde dağıttığı bir pet tabak yemekle bir konsere oy verdiler. Aslında bu promosyon uygulaması çok eskilere gidiyor. Menderes Malatya İnönü’nün memleketi diye ve istediği oy oranı kendisine gelmediği için Nemrut dağını 1956’da Adıyaman’a promosyon (seçim rüşveti) olarak verdi.
Oy için yurt dışından traktör getirip köylüye dağıttı. Gariban köylü traktör kullanmayı, arızalandığı zaman tamir etmeyi bilmediği için tarlayı öküzlerle sürdü. Bu durum CHP tarafından alay konusu edilip oy toplamasına sebep olmuştu.
İşin en zor tarafı ise anketlerde seçmene sorulan sorular olmaktadır. Bu sorular seçmenlerin cinsiyetine, yaş, gelir durumu, mezuniyeti, yaşadığı bölge, etnik kökeni, mezhebi gibi demografik özellikleri gözetilerek soruluyor.
Soru ara yüzü soldan sağa komutlu ilerliyor. İşlem adımları sorular cevaplandıkça ilerleme alıyor. Seçmeni sıkmayacak çok uzun olmayacak tarzda hazırlanıyor. Anket ara yüzleri estetik ve görüntü kalitesi yüksek tasarlanarak görselliğe hitap ediyor.
Anket soruları beyaz propaganda çerçevesinde hazırlanmaktadır. Karalama, iftira, yanlı sorulardan uzak duruluyor.
Böylelikle seçmene tarafsızlık hissi veriliyor. Mesela anketi CHP yapıyorsa Erdoğan’ın belediye başkanlarına kaçak yapılar için gözlerinin yaşına bakmayın yıkın demesi soruluyor. Seçmenlerin birçoğu böyle bir şeyden haberdar bile değil.
Emekli maaşları, asgari ücret, konut kiraları, gıda ve giyim enflasyonu, işsizlik, terör, dış politika başarısızlıkları, İBB davası, muhalif kanallara kayyum atanması gibi birçok alanda seçmene adayın lehine rakiplerin aleyhine olacak sorular yöneltilerek seçmen birçok konuda haberdar edilmiş ve yönlendirilmiş oluyor.
Bu anketi kentimizde yaptığımızda neler olur siz hayal edin. Promosyon artı anket eşittir iktidar.
